کد خبر: 2469

تاریخ بروزرسانی : 1396/08/10

سرفصل های درس فرسایش بادی و کنترل آن

No votes yet.
Please wait...
کانال تلگرام آزمون دکتری

نام بسته درسی : فرسایش بادی و کنترل ان

———————————————————–

فهرست:

1- باد و فرسایش بادی

2- عوامل موثر در فرسایش بادی

2-1  عوامل مربوط به خاک و زمین

2-1-1 بافت خاک

2-1-2 چسبندگی ذرات خاک

2-1-3 ساختمان خاک

2-1-4 ماده آلی خاک

2-1-5 رطوبت خاک

2-1-6 شکل ذرات

2-1-7 پوشش گیاهی

2-1-8 زبری سطح خاک

2-1-9 پستی و بلندی

2-1-10 طول زمین در معرض باد

2-2 عوامل مربوط به آب و هوا

2-2-1 بارندگی

2-2-2 درجه حرارت

2-2-3 باد

2-2-3-1 انواع باد

2-2-3-2 سرعت، جهت و فراوانی باد

2-2-3-3 گلباد، گل توفان و گلماسه

2-2-3-4 سرعت آستانه فرسایش بادی

3- فرآیند فرسایش بادی

3-1 مراحل فرسایش بادی

3-1-1 فرسایش

3-1-2 حمل

3-1-3 رسوبگذاری

3-2- نیروهای وارد بر ذرات خاک

3-2-1 نیروهای ناپایدار کننده

3-2-2 نیروهای پایدار کننده

4- نتایج حاصل از فرسایش بادی

4-1 ایجاد اشکال بادکندگی

4-2 تشکیل نهشته های بادی

4-2-1 تپه های ماسه ای

4-2-2 پهنه های ماسه ای

5- منشاء یابی فرسایش بادی

5-1 جهت یابی

5-1-1 جمع آوری اطلاعات محلی از طریق پرسشنامه

5-1-2 بررسی و مقایسه عکس های هوایی و تصاویر ماهواره ای مربوط به دوره های زمانی مختلف

5-1-3 بررسی مرفولوژی تپه های ماسه ای

5-1-4 بررسی و مطالعه بادهای منطقه

5-2 مکان یابی

5-2-1 مطالعه ژئومرفولوژی منطقه

5-2-2 نمونه برداری خاک سطحی از رخساره های منطقه برداشت

5-2-3 کانی شناسی نمونه ها و بررسی ارتباط ژنتیکی عناصر تپه های ماسه ای با رخساره ها

5-2-4 بررسی مورفوسکوپی نمونه ها و تحلیل فرآیند های رسوبگذاری

5-3 روش های دانه بندی رسوب و چگونگی محاسبه اندیس های مرفومتری

5-3-1 شاخص های آماری

5-3-1-1 قطر میانه

5-3-1-2 جورشدگی

5-3-1-3 کج شدگی

5-3-2 دانه بندی یا گرانولومتری

5-4 تجزیه و تحلیل یک رسوب

5-4-1 توزیع اندازه ذرات

5-4-1-1 منحنی درصد فراوانی رسوب

5-4-1-2 منحنی های تجمعی

5-4-1-3 تعیین نوع رسوب تخریبی

5-5 تفسیر منحنی های تجمعی

5-5-1 مشخص کردن ریزی و درشتی ذرات رسوب

5-5-2 بررسی وضعیت رسوب

5-5-3 ویژگی های رسوب

5-5-4 شاخص جور شدگی کرومباین

5-5-5 ضریب نامتقارنی

5-6 مرفوسکوپی دانه ها

5-6-1 شکل دانه ها

5-6-2 بررسی رسوبات تخریبی

6- محاسبه کمی فرسایش بادی با استفاده از مدل های فرسایش بادی

6-1 فرمول تجربی وک

6-2 مدل WEPS  

6-3 مدل IRIFR-E.A

6-4 اندازه گیری فرسایش بادی با دستگاه تونل باد

7- کنترل فرسایش بادی

7-1 روش های کنترل فرسایش بادی

7-2 بادشکن

7-2-1 محاسن و معایب یک شبکه باشکن

7-2-2 انواع بادشکن

7-2-3 درختان مناسب برای بادشکن

7-2-4 نقش بادشکن در کاهش سرعت باد

7-3 مشخصات شبکه بادشکن

7-3-1 ارتفاع بادشکن

7-3-2 طول بادشکن

7-3-3 عرض یا ضخامت بادشکن

7-3-4 تراکم ( نفوذ پذیری) بادشکن

7-4 فاصله بادشکن ها

7-5 تاثیرات بادشکن بر منطقه مورد حفاظت

آزمون خودسنجی با پاسخ

منابع این بسته درسی

 بخش هایی از بسته درسی فرسایش بادی و کنترل ان

 باد و فرسایش بادی

 امروزه پدیده فرسایش (اعم از بادی و آبی) بعنوان یکی از اصلی ترین فرآیند های تخریب اراضی در مناطق مختلف دنیا از جمله ایران به شمار می آید. اگرچه این پدیده به عنوان یک عامل طبیعی همواره در تخریب چهره و سیمای طبیعی کره زمین دارای قدمتی برابر عمر آن می باشد. اما با افزایش جمعیت و تلاش در جهت رفع نیاز های بشری از یک سو و دست اندازی انسان بر منابع طبیعی به همراه مدیریت های غیر اصولی باعث شده که در طی قرن بیستم تحقیقات علمی و عملی در رابطه با دینامیک و نحوه اثر فرسایش به همراه کنش و واکنش های موجود در بین عوامل معلول این پدیده مورد توجه محققان قرار گیرد.

با افزایش روز افزون اثرات مخرب انسان بر طبیعت، بیابانزایی رو به گسترش است. این پدیده هم در مناطق معتدل و مرطوب و هم در مناطق خشک و نیمه خشک در حال رخ دادن می باشد (بیش از دو سوم ایران در اقلیم خشک و نیمه خشک می باشد). در مناطق معتدل و مرطوب با کاهش توان زمین و کم شدن تراکم گیاهان فرسایش آبی در آن عمل می کند و باعث تخریب می شود. اما در مناطق گرم و خشک این باد است که باعث فرسایش و تغییر شکل زمین می شود. البته کسانی هستند که معتقدند بادها قدرت برتر می باشند و نقش به مراتب بیشتری در فرسایش و رسوب نسبت به آب دارند. در این رابطه اظهار داشته اند که در منطقه صحرا در آفریقا، سالانه حدود 60 تا 200 میلیون تن گرد و خاک تولید می شود. در حالیکه رودخانه نیجر که تنها رودخانه مهم این منطقه می باشد سالانه حدود 15 میلیون تن از رسوبات را حمل می کند.

هنگامیکه تعادل حرارتی هوا به علت یکسان نبودن نقاط مختلف زمین از نظر گرم شدن به هم می خورد (اختلاف فشار بین دو نقطه) جریان هوا شروع شده و باد تولید می شود. باد در تمام سطح زمین می وزد و فعالیت آن  با آثارش تقریبا همه جا اعمال می شود. باد یک سیال دارای جرم است (همانند آب و …) لذا دارای انرژی می باشد (قانون دوم نیوتن)، در نتیجه قادر به تخریب، فرسایش خاک، تبدیل انرژی و … و همچنین قابل بهره برداری و کنترل می باشد. وزن مخصوص باد در حدود 0013/0 گرم بر سانتی متر مکعب و تقریبا 800 برابر کمتر از آب است. سرعت باد نیز معمولا زیاد است و تا 120 کیلومتر در ساعت (33 متر در ثانیه) در ارتفاع 10 متری می رسد لذا چندین برابر سرعت آب سرعت دارد. اما در هر صورت، در شرایط برابر از نظر سرعت، انرژی جنبشی باد 064/0 برابر انرژی آب است، ولی تداوم باد و سرعت زیاد آن می تواند با جبران کمبود وزن مخصوص آن منجر به خسارت های سنگین خاصه در مناطق خشک و بیابانی گردد.

ادامه و توسعه فرسایش بادی شدیدتر از شروع آن صورت می گیرد، نظیر پدیده هزار دره در فرسایش آبی که حالت خود تشدیدی دارد و زمانی که این نوع فرسایش شروع می شود، با شدت بیشتری توسعه می یابد. به طور کلی خاک های مناطق خشک به دلیل کمبود مواد آلی و کلوئیدی، در مقابل عوامل فرساینده آسیب پذیرتر می باشند. به طور کلی باد های خیلی شدید (با سرعت بیش از 28 متر در ثانیه) قادرند سنگریزه و حتی سنگ های کوچک تا وزن 1 کیلوگرم را به حرکت در آورند.

در مناطقی که هنوز فرسایش با شدت زیاد شروع نشده باشد، باید چاره ای اندیشید تا جلوی عمل باد و تشدید فرسایش را گرفت. کارهایی چون تثبیت سطحی زمین با مالچ های گیاهی و نفتی یا احداث بادشکن های زنده و غیر زنده با تراکم های مختلف بسته به منطقه و نوع کاربری، البته در بعضی مناطق اگر انسان هیچگونه دخالتی نداشته باشد برای طبیعت بهتر خواهد بود، زیرا انجام عملیات حفاظتی نیاز به مطالعات همه جانبه دارد که اگر اثرات متقابل عوامل را به خوبی مد نظر قرار ندهیم امکان تقویت اثر فرسایش نیز وجود دارد.

در مواردی که فرسایش شروع شده باشد، مراحل مطالعات متفاوت می باشد. باید مشخص شود که منطقه از نوع برداشتی می باشد یا رسوبگذاری، سپس با توجه به ویژگی های منطقه عملیات حفاظت و جلوگیری شروع خواهد شد.  در بخش های بعدی به این مباحث پرداخته می شود.

  • عوامل موثر در فرسایش بادی

چه در مناطق مرطوب و چه در مناطق خشک ممکن است باد های قوی بوزد، اما در مناطق خشک به این دلیل که سطح خاک خشک است و همچنین پوشش گیاهی با تراکم کم وجود دارد، نتیجه حرکت باد فرسایش شدید می باشد. دو دسته عوامل در فرسایش بادی موثر می باشد: عوامل مربوط به خاک و زمین و عوامل مربوط به آب و هوا

2-1  عوامل مربوط به خاک و زمین

2-1-1 بافت خاک

اندازه و وزن مخصوص ذرات خاک در این عامل نقش دارند. در واقع این دو عامل مشترکا وزن ذره و در نتیجه فرسایش پذیری آن را تعیین می کنند. هرچه ذرات بزرگتر شوند و وزن مخصوص آنها بیشتر شود حمل آنها توسط باد دشوارتر شده و به جایی می رسد که باد توانایی حمل این ذرات را نخواهد داشت و فرسایشی رخ نمی دهد. البته نا گفته نماند که اگر سطح در مقابل باد ذره از 1/0 میلیمتر بیشتر باشد باد می تواند ذره را با خود حمل کند.

  • نکته:

از نظر عمومی بافت خاک اشاره به ریزی و درشتی ذرات خاک دارد، اما به لحاظ تعریف علمی ترکیب نسبی اجزای تشکیل دهنده خاک را بافت خاک می گویند. با اندازه گیری مقادیر اجزای تشکیل دهنده خاک که شامل شن، سیلت و رس می باشد و از روی مثلث خاک می توان نوع بافت خاک را تشخیص داد.

آزمون خودسنجی :

1) ………. جهت جریان و نیروی برآیند باد برای حمل ماسه نسبت به شمال جغرافیایی در جهت عقربه ساعت به درجه را نشان می دهد.

الف- RDD

ب- UDI

ج- RDP

د-DPt

پاسخ: گزینه الف صحیح است

2) بر طبق قانون استوک سرعت سقوط یک ذره در داخل یک مایع از …………………. آن تبعیت می کند.

الف- وزن

ب- آیرودینامیک

ج- مجذور قطر

د- قطر معادل

پاسخ: گزینه ج صحیح است

 بر طبق قانون استوک سرعت سقوط یک ذره در داخل یک مایع از مجذور قطر آن تبعیت می کند.

ویژه داوطلبان آزمون دکتریویژه داوطلبان آزمون دکتری
No votes yet.
Please wait...
ارسال دیدگاه